دانلود pdf روانشناسی فیزیولوژیک کمیاب و عالی
علم روانشناسی فیزیولوژیک به مطالعه روابط میان فیزیولوژی و رفتار میپردازد و ریشههای زیستی پدیدههای روانی را آشکار میسازد. این حوزه از تعریفهای مختلفی بهره میبرد، از جمله دیدگاه پینل که بر مبنای درک کارکرد دستگاه عصبی بنا شده است. تاریخچه این علم از ریشههای فلسفی مانند نظریه دوگانه گرایی دکارت و مدل او از ارتباط ذهن و بدن آغاز میشود.
در پژوهشهای این رشته، روشهای متنوعی به کار گرفته میشود، از جمله بررسی ضایعههای مغزی، تحریک الکتریکی مغز و تکنیکهای پیشرفته تصویربرداری. این تکنیکها شامل الکتروآنسفالوگرافی (EEG) برای ثبت فعالیت الکتریکی مغز و توموگرافی کامپیوتری (CT) برای تصویرسازی ساختاری هستند.
تصویرسازی رزونانس مغناطیسی (MRI) و توموگرافی نشر پوزیترون (PET) نیز امکان مشاهده دقیقتر ساختار و فعالیت متابولیکی مغز را فراهم میآورند. در کنار اینها، تصویرسازی رزونانس مغناطیسی کارکردی (fMRI) و اندازهگیری مواد شیمیایی مغز به بررسی عملکرد مغزی در زمان واقعی کمک شایانی میکنند.
سلولهای دستگاه عصبی مرکزی نقش اساسی در تمامی رفتارهای ما ایفا میکنند و از انواع مختلفی از سلولهای عصبی و گلیال تشکیل شدهاند. سلولهای گلیال، که خود به اشکال متنوعی تقسیمبندی میشوند، وظایف حمایتی و تغذیهای حیاتی را برای نورونها به عهده دارند.

نورونها به عنوان واحدهای اصلی پردازش اطلاعات، دارای اجزای اصلی مانند دندریت، جسم سلولی و آکسون هستند که ساختار پیچیدهای را برای انتقال سیگنالهای عصبی تشکیل میدهند.
انتقال اطلاعات در دستگاه عصبی از طریق تکانههای عصبی صورت میگیرد که با توزیع یونها در دو طرف غشاء نورون آغاز میشود. نفوذپذیری غشاء و نیروهای الکترواستاتیکی در ایجاد تعادل توزیع یونها نقش دارند و پمپ سدیم-پتاسیم نیز این تعادل را حفظ میکند.
این فرآیند منجر به ایجاد پتانسیل عمل یا همان تکانه عصبی میشود که به صورت پرشی در طول آکسون منتشر میگردد. سرعت هدایت این تکانه به عواملی چون قطر آکسون و وجود غلاف میلین بستگی دارد و انتقال تکانه در سیناپسها، چه از نوع الکتریکی و چه شیمیایی، با آزادسازی و پاکسازی انتقال دهندههای عصبی مانند فرآیند اگزوسیتوز، اطلاعات را به نورون بعدی منتقل میکند. این تعاملات پیچیده پتانسیلهای پسسیناپسی تحریکی (EPSP) و بازدارنده (IPSP) را به وجود میآورند که در نهایت به تصمیمگیری نورون برای شلیک تکانه منجر میشود.
نوع فایل: پی دی اف – 457 صفحه
فهرست مطالب:
- * روان شناسی فیزیولوژیک
- * فصل اول: تعریف و روش های روانشناسی فیزیولوژیک
- * تعریف روانشناسی فیزیولوژیک
- * فیزیولوژی
- * تعریف روانشناسی فیزیولوژیک (پینل)
- * ریشه های فلسفی روانشناسی فیزیولوژیک
- * نظریه دوگانه گرایی دکارت
- * مدل دکارت از ارتباط ذهن و بدن
- * ریشه های علمی روانشناسی فیزیولوژیک
- * نظریه جمجمه شناسی گال
- * ایده های اصلی نظریه جمجمه شناسی گال
- * انتقاد از نظریه گال (فلورنس)
- * نظریه پیوندگرایی سلولی
- * رشته علوم اعصاب
- * رشته های نزدیک به روانشناسی فیزیولوژیک
- * روان فیزیولوژی و علوم اعصاب شناختی
- * روانشناسی تطبیقی
- * روش های پژوهشی: بررسی ضایعه های مغزی و تحریک الکتریکی مغز
- * پژوهش با الکتروآنسفالوگرافی (EEG) و توموگرافی کامپیوتری (CT)
- * تصویرسازی رزونانس مغناطیسی (MRI) و توموگرافی نشر پوزیترون (PET)
- * تصویرسازی رزونانس مغناطیسی کارکردی (fMRI) و اندازه گیری مواد شیمیایی مغز
- * فصل دوم: سلول های دستگاه عصبی مرکزی
- * اهداف رفتاری فصل دوم
- * انواع سلول های دستگاه عصبی
- * تقسیم بندی سلول های گلیال
- * اشکال سلول های گلیال
- * اجزای اصلی نرون
- * ساختار نرون
- * تکانه عصبی و توزیع یون ها
- * نفوذپذیری غشاء و نیروهای الکترواستاتیکی
- * تعادل توزیع یون ها و نقش پمپ سدیم-پتاسیم
- * ایجاد پتانسل عمل (تکانه عصبی)
- * انتشار تکانه عصبی
- * عوامل موثر بر سرعت هدایت پتانسل عمل
- * هدایت پرشی تکانه عصبی
- * هدایت پرشی
- * انتقال تکانه عصبی: سیناپس
- * سیناپس الکتریکی
- * انتقال دهنده های عصبی و آزادسازی آنها
- * مکانیزم آزادسازی انتقال دهنده عصبی
- * فرآیند اگزوسیتوز
- * مراحل انتقال سیناپسی
- * ساختار سلول عصبی و سیناپس
- * پتانسل پس سیناپسی تحریکی (EPSP)
- * تغییرات پتانسیل پیش سیناپسی و پس سیناپسی تحریکی
- * پتانسل پس سیناپسی بازدارنده (IPSP)
- * تغییرات پتانسیل پیش سیناپسی و پس سیناپسی بازدارنده
- * روش های پاکسازی انتقال دهنده عصبی
- * فصل سوم: بینایی
- * اهداف رفتاری فصل سوم
- * نور و تشعشع الکترومغناطیسی
- * طیف الکترومغناطیسی
- * تعامل نور با محیط: انعکاس
- * جذب نور
- * انکسار نور
- * انواع تعامل نور
- * ساختار چشم
- * کالبد شکافی چشم در سطح درشت
- * آناتومی درشت چشم
- * کالبد شکافی چشم در سطح ریز: شبکیه
- * آناتومی ریز چشم: شبکیه
- * پردازش نور در شبکیه
- * انواع سلول های شبکیه و ارتباطات آنها
- * آرایش انواع سلول های شبکیه
- * مسیر نور در شبکیه و تغذیه آن
- * روداپسین و عملکرد آن
- * رنگدانه های بینایی (فتوپیگمنت) و انواع گیرنده نوری
- * وظایف مخروط ها و میله ها در بینایی
- * ناحیه های کارکردی میله ها و مخروط ها
- * حساسیت میله ها و مخروط ها به نور
- * نسبت میله ها به مخروط ها و تحریف بینایی
- * سه ناحیه کارکردی میله ها و مخروط ها
- * سازگاری بینایی با تاریکی و روشنایی
- * ادراک رنگ: نظریه توماس یانگ
- * نظریه یانگ-هلم هولتز درباره ادراک رنگ
- * مناطق بینایی در مغز
- * نابینایی قشری (Blindsight)
- * آگنوزی بینایی و آسیب های قشر پس سری
- * برجستگی های فوقانی و قشر بینایی
- * آسیب های قشر بینایی و نابینایی نیمکره ای
- * بهترین شکل بینایی و مسیر ژنیکولو-استریت
- * بینایی محلی و فراگیر
- * مسیرهای بینایی در نظریه تره وارتان
- * مسیر ادراک بینایی
- * فصل چهارم: شنوایی و تعادل
- * اهداف رفتاری فصل چهارم
- * اهمیت شنوایی و تعادل
- * صدا، مولکول های هوا و فرکانس
- * فرکانس و شدت صدا
- * ویژگی های امواج صوتی
- * گوش خارجی: لاله گوش
- * اجزای گوش
- * گوش میانی و استخوانچه ها
- * تقسیم بندی ساختارهای گوش
- * مسیر پردازش شنوایی در مغز
- * مقایسه مسیرهای شنوایی و بینایی
- * ساختارهای درون گوش میانی
- * مکانیزم انتقال صدا به گوش داخلی
- * عضلات گوش میانی و بازتاب تضعیف
- * عملکرد بازتاب تضعیف
- * گوش داخلی و لابیرنت
- * حلزون و غشاهای گوش داخلی
- * انتقال امواج صوتی در گوش داخلی
- * حلزون: حفره دهلیزی، میانی و صماخی
- * مایعات گوش داخلی و پتانسیل الکتریکی
- * ویژگی های ساختاری غشای پایه
- * نظریه انتشار موج و فرکانس در حلزون
- * سلول های مویی: گیرنده های شنوایی
- * ساختار مژک های سلول مویی
- * رتیکولار لامینا و سلول های مویی
- * سیناپس سلول های مویی و عصب شنوایی
- * مکانیزم خم شدن مژک ها و تولید تکانه
- * غشای پایه و اجزای سلول های مویی
- * تغییرات پتانسیل سلول های مویی
- * ورود یون ها و آزادسازی انتقال دهنده
- * فرآیند دپلاریزاسیون در سلول های مویی
- * نرون های عصب شنوایی و سلول های مویی
- * سلول های مویی داخلی و خارجی و گانگلیونی
- * عملکرد سلول های مویی خارجی
- * آوران های عقده مارپیچی و تاثیر آنتی بیوتیک ها
- * مسیر شنوایی مرکزی و آسیب یک گوش
- * حس تعادل و اهمیت آن
- * سیستم های دهلیزی و شنیداری
- * لابیرنت دهلیزی و مجاری نیم دایره ای
- * اتولیت ها و مجاری نیم دایره ای
- * ساکول و اوتریکول: تشخیص شتاب خطی
- * ماکولای دهلیزی و تشخیص حرکت
- * مکانیسم تشخیص تغییرات زاویه ای سر و شتاب
- * سلول های مویی اوتریکول و ساکول
- * مجاری نیم دایره ای: تشخیص حرکت چرخشی
- * شلیک نرون های دهلیزی در حالت استراحت و حرکت
- * حالت استراحت مجاری نیم دایره ای
- * چرخش به چپ (مجاری نیم دایره ای)
- * مسیرهای دهلیزی مرکزی
- * ارتباطات سیستم دهلیزی با تالاموس و قشر
- * فصل پنجم: حس های شیمیایی
- * اهداف رفتاری فصل پنجم
- * اهمیت حس های شیمیایی
- * حس چشایی و بویایی
- * ریشه شناسی کلمات مربوط به حس چشایی و بویایی
- * ترجیحات ذاتی چشایی
- * مزه های اصلی و مناطق درگیر در تشخیص طعم
- * نقشه زبان و حساسیت به مزه ها
- * مناطق تشخیص طعم
- * پرزهای چشایی و جوانه های چشایی
- * سلول های جوانه چشایی و افراد با حساسیت بالا
- * نقشه زبان و مزه ها
- * جوانه چشایی و سلول های چشایی
- * حساسیت پرزهای چشایی
- * دوره حیات سلول های جوانه چشایی
- * پتانسیل گیرنده در سلول های چشایی
- * تحریک سلول چشایی
- * مکانیسم های نیروگردانی مزه
- * مکانیسم تحریک چشایی: مواد شیمیایی (Tastant)
- * مسیر جریان اصلی اطلاعات چشایی
- * مسیر جریان اصلی اطلاعات چشایی (تصویر)
- * نرون های هسته چشایی و قشر چشایی
- * مسیرهای چشایی و آگنوزیا (اختلال چشایی)
- * آسیب هیپوتالاموس و بادامه (آمیگدالا) در حس چشایی
- * حس بویایی: اخبار خوب و بد
- * فرومون ها و رفتار
- * مکانیزم بویایی و سلول های بویایی
- * دوره حیات گیرنده های بویایی و محرک های شیمیایی
- * مخاط حاوی پروتئین های بویایی
- * برون پوش بویایی
- * ساختار حسی بویایی
- * مسیر بویایی
- * آناتومی مسیر بویایی
- * قدرت بویایی و تشخیص بوها
- * نرون های گیرنده بویایی و مژک ها
- * آکسون های بویایی و پیاز بویایی
- * نیروگردانی در نرون های گیرنده بویایی
- * مکانیسم تحریک مژک ها و دپلاریزاسیون
- * سلول گیرنده بویایی و پیاز بویایی
- * مسیرهای مرکزی بویایی
- * سلول های گیرنده بویایی، صفحه مشبک و پیاز بویایی
- * گلولومرول ها و اطلاعات بویایی
- * آکسون های پیاز بویایی و قشر بویایی
- * ساختارهای مغزی درگیر در بویایی
- * اصول کلی مسیرهای مرکزی بویایی
- * فصل ششم: خواب و بیداری
- * اهداف رفتاری فصل ششم
- * اهمیت خواب و فرآیند فعال آن
- * تاریخچه پژوهش خواب (کلایتمن و آسیرینسکی)
- * الگوهای EEG در خواب (SWS و REM)
- * ویژگی های EEG در خواب با امواج آهسته
- * مراحل خواب با امواج آهسته (SWS)
- * مراحل دوم و سوم خواب
- * مرحله چهارم خواب عمیق
- * سیستم عصبی پاراسمپاتیک در خواب
- * EEG بیداری و مراحل خواب
- * ویژگی های خواب REM
- * تغییرات بدنی و فعالیت سمپاتیک در خواب REM
- * خواب REM و دیدن رویا
- * رویاهای خواب REM و وحشت شبانه
- * سیکل خواب (چرخه SWS و REM)
- * تعداد سیکل های خواب و مدت زمان آنها
- * تغییرات مدت زمان مراحل خواب در طول شب
- * نمودار سیکل خواب
- * خواب در گونه های مختلف حیوانات
- * نظریه های علل خواب (ترمیم جسمی و سازگاری تکاملی)
- * نظریه ترمیم جسمی خواب
- * نظریه شناختی خواب (مرور و پردازش اطلاعات)
- * نظریه سازگاری تکاملی خواب
- * بررسی چگونگی تغییر الگوهای خواب در طول زندگی
- * نقش خواب REM در رشد عصبی
- * رشد سیکل خواب در نوجوانی
- * تغییرات خواب در سنین بالا
- * نمودار تغییرات خواب و الگوی EEG بر حسب سن
- * اثرات محرومیت از خواب
- * مطالعات محرومیت از خواب روی انسان و حیوان
- * دیدگاه قدیمی درباره خواب (فرآیند نافعال)
- * تشکیلات شبکه ای (Reticular Formation) و نقش آن در خواب
- * ساقه مغز
- * سیستم فعال ساز شبکه ای
- * نواحی مغزی درگیر در خواب و بیداری
- * انتقال دهنده های عصبی (نورآدرنالین و سروتونین)
قیمت: 250/500 تومان
یکی از حواس شگفتانگیز که در روانشناسی فیزیولوژیک مورد بررسی قرار میگیرد، بینایی است که از تعامل نور و تشعشع الکترومغناطیسی با چشم آغاز میشود. نور با محیط از طریق انعکاس، جذب و انکسار واکنش نشان میدهد. ساختار پیچیده چشم، از کالبد شکافی درشت تا شبکیه در سطح ریز، برای پردازش دقیق نور طراحی شده است.
در شبکیه، انواع سلولهای نوری مانند مخروطها و میلهها با آرایشی خاص وظایف متفاوتی در بینایی ایفا میکنند؛ میلهها مسئول دید در نور کم و مخروطها مسئول ادراک رنگ و جزئیات هستند. رنگدانههای بینایی مانند رودوپسین نیز نقش کلیدی در فرآیند تبدیل نور به سیگنال الکتریکی دارند و تفاوت در حساسیت این سلولها به نور، امکان سازگاری بینایی با تاریکی و روشنایی را فراهم میآورد.
مطالب مرتبط
- دانلود pdf روانسنجی (روانشناسی) در 185 صفحه
- دانلود pdf روانشناسی اجتماعی در 257 صفحه
- دانلود pdf روانشناسی سیاسی در 360 صفحه
ادراک رنگ بر اساس نظریه یانگ-هلمهولتز شکل گرفته و مناطق بینایی مشخصی در مغز مسئول پردازش این اطلاعات هستند. آسیب به قشر بینایی میتواند منجر به پدیدههایی مانند نابینایی قشری (Blindsight) یا آگنوزی بینایی شود.
مسیرهای بینایی در مغز، از برجستگیهای فوقانی تا قشر بینایی، اطلاعات را به بهترین شکل ممکن پردازش میکنند و مسیر ژنیکولو-استریات نیز نقش مهمی در بینایی محلی و فراگیر ایفا میکند. این پیچیدگیها نشان دهنده چگونگی بازسازی دنیای بصری در مغز ما است.
حس شنوایی و تعادل نیز از دیگر جنبههای حیاتی درک محیط هستند. صدا، که از مولکولهای هوا و فرکانسهای مختلف تشکیل شده، با ویژگیهایی چون شدت و فرکانس به گوش ما میرسد. ساختار گوش، شامل لاله گوش، گوش میانی و استخوانچههای آن، امواج صوتی را به گوش داخلی منتقل میکند.
در گوش داخلی، حلزون و غشاهای آن، امواج صوتی را به سیگنالهای عصبی تبدیل میکنند. عضلات گوش میانی و بازتاب تضعیف از گوش در برابر صداهای بلند محافظت میکنند، در حالی که مایعات گوش داخلی و پتانسیل الکتریکی در حلزون، نقش مهمی در انتقال و رمزگردانی فرکانسهای مختلف صدا ایفا میکنند.
سلولهای مویی در حلزون، گیرندههای اصلی شنوایی هستند که با خم شدن مژکهایشان، تکانههای عصبی تولید میکنند. این سلولها، هم داخلی و هم خارجی، با نورونهای عصب شنوایی سیناپس برقرار کرده و اطلاعات را به مسیر شنوایی مرکزی در مغز منتقل میسازند.
همزمان با شنوایی، حس تعادل توسط سیستم دهلیزی در لابیرنت گوش داخلی کنترل میشود. مجاری نیم دایرهای تشخیص حرکت چرخشی سر را به عهده دارند، در حالی که ساکول و اوتریکول، با اتولیتهای خود، شتاب خطی و تغییرات زاویهای را شناسایی میکنند و اطلاعات را از طریق مسیرهای دهلیزی مرکزی به تالاموس و قشر مغز میفرستند تا تعادل بدن حفظ شود.
حسهای شیمیایی، یعنی چشایی و بویایی، نیز برای بقا و تعامل ما با محیط بسیار مهم هستند. حس چشایی با تشخیص مزههای اصلی مانند شیرینی، شوری، ترشی، تلخی و اومامی از طریق پرزها و جوانههای چشایی روی زبان عمل میکند. سلولهای جوانه چشایی، که دارای دوره حیات مشخصی هستند، با مواد شیمیایی چشایی (Tastant) تحریک شده و پتانسیل گیرنده تولید میکنند.
در روانشناسی فیزیولوژیک مسیرهای اصلی اطلاعات چشایی از طریق نورونهای هسته چشایی به قشر مغز منتقل میشوند و آسیب به این مسیرها میتواند منجر به اختلالاتی مانند آگنوزیا در چشایی گردد.
حس بویایی نیز با مکانیسمهای پیچیدهتری، از جمله گیرندههای بویایی و مخاط حاوی پروتئینهای بویایی، محرکهای شیمیایی را تشخیص میدهد. این اطلاعات از طریق نورونهای گیرنده بویایی و پیاز بویایی به ساختارهای مغزی درگیر در بویایی منتقل میشوند و نقش مهمی در رفتار و ادراک ما ایفا میکنند.
خواب و بیداری، دو حالت حیاتی برای موجود زنده، فرآیندهایی فعال هستند که الگوهای مشخصی در الکتروآنسفالوگرافی (EEG) دارند. پژوهشگران مانند کلایتمن و آسرینسکی به درک مراحل خواب با امواج آهسته (SWS) و خواب با حرکت سریع چشم (REM) کمک شایانی کردهاند.
هر سیکل خواب شامل مراحل مختلف SWS و REM است که در طول شب تغییر میکند و در گونههای مختلف حیوانات نیز الگوهای متنوعی دارد. نظریههایی چون ترمیم جسمی، سازگاری تکاملی و پردازش اطلاعات برای توضیح علل خواب مطرح شدهاند. تغییرات الگوهای خواب در طول زندگی، از کودکی تا پیری، نشاندهنده اهمیت آن در رشد عصبی است، در حالی که محرومیت از خواب اثرات منفی جدی بر بدن و ذهن دارد.
تشکیلات شبکهای (Reticular Formation) در ساقه مغز و همچنین انتقال دهندههای عصبی مانند نورآدرنالین و سروتونین، در تنظیم خواب و بیداری نقش کلیدی ایفا میکنند و ریتمهای شبانه روزی تحت تاثیر هیپوتالاموس و ملاتونین، چرخه خواب را تنظیم میکنند.
گرسنگی و تشنگی مکانیزمهای حیاتی برای حفظ همئوستازیس و تامین انرژی بدن هستند. فرآیند هضم و جذب غذا در روده کوچک، تحت تاثیر هورمونهای گوارشی، مواد لازم را برای بدن فراهم میکند. نظریههایی چون انقباضات معده، ثبات گلوکزی و نظریه نقطه تنظیم دو مرکزی (شامل هیپوتالاموس میانی-شکمی (VMH) و هیپوتالاموس جانبی (LH)) به توضیح عوامل ایجاد گرسنگی میپردازند.
تشنگی نیز به دو نوع اسمزی و حجمی تقسیم میشود که ناشی از تغییرات مایعات بدن و کمحجمی خون (Hypovolemia) هستند. اختلالات خوردن مانند چاقی، بیاشتهایی عصبی (Anorexia nervosa) و پر اشتهایی عصبی (Bulimia nervosa) نیز با عوامل ژنتیکی، هورمونی، و نقش انتقال دهندههای عصبی مانند سروتونین و دوپامین مرتبط هستند و نشاندهنده پیچیدگی تنظیم این رفتارهای پایه هستند.
رفتار جنسی، که تحت تاثیر عوامل ژنتیکی، هورمونی و عصبی است، برای تولید مثل و تنوع ژنتیکی ضروری است. رشد جنسی از کروموزومها آغاز میشود و نقش ژن تعیینکننده جنسیت (SRY) در تمایز گونادها به بیضه یا تخمدان حیاتی است. هورمونها در رشد جسمی و تعیین ریخت جنسی، از جمله رشد اندامهای جنسی درونی و بیرونی، نقش کلیدی دارند.
بلوغ یا رسش جنسی، با ترشح هورمونهای آزادکننده گونادوتروپین (GnRH)، تحریککننده فولیکول (FSH) و لوتئینیکننده (LH)، تغییرات جسمی را به همراه دارد. اختلالات جنسی ژنتیکی مانند سندرم آندروژنی تال، دو جنسیتی کاذب، سندرم ترنر (XO) و سندرم کلاین فلتر (XXY) نشاندهنده پیچیدگیهای این فرآیند هستند.
همچنین، تمایز مغز در دو جنس، از جمله تفاوتها در جسم پینهای (Corpus Callosum)، در مطالعاتی مانند پژوهش گرسک و همکاران در موشها بررسی شده است که پیوند بین دو نیمکره مغزی و تمایز جنسی را نشان میدهد.
در نهایت، روانشناسی فیزیولوژیک به حوزه یادگیری، حافظه، انگیزش، هیجان، اعتیاد و اساس زیستی بیماریهای روانی نیز میپردازد. یادگیری و حافظه، از تغییرات عصبی در سیناپسها تا نظریههایی مانند نظریه هب و پدیده تقویت و تضعیف درازمدت (LTP و LTD)، انواع حافظه کوتاه مدت، درازمدت و کاری را دربرمیگیرند. هیپوکامپ و قشر پیشانی در این فرآی